Apple และ Google ปล่อย Exposure Notification API ให้ใช้งานใน 22 ประเทศทั่วโลก เพื่อสนับสนุนหน่วยงานสาธารณสุข ตามรอยและแจ้งเตือนเมื่อเราเข้าใกล้ผู้ติดเชื้อ COVID-19

หนึ่งในเทคนิคที่มีประสิทธิภาพ ที่หน่วยงานสาธารณสุขใช้คือ การตามรอยผู้ติดเชื้อ (contact tracing) วิธีการนี้จะช่วยให้หน่วยงานสาธารณสุขติดต่อ, ทดสอบการติดเชื้อ, รักษาและให้คำแนะนำกับคนที่เข้าใกล้ผู้ติดเชื้อได้  แต่หนึ่งในองค์ประกอบสำคัญของการตามรอย ก็คือ การแจ้งเตือน (Exposure Notifications) ด้วยการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลที่รักษาความเป็นส่วนตัวเพื่อบอกว่าเราอาจจะเคยเข้าใกล้ผู้ติดเชื้อซึ่งมีเป้าหมายคือแจ้งเตือนอย่างรวดเร็ว ซึ่งเป็นส่วนสำคัญในการลดการแพร่กระจายของไวรัส

ปัญหาของการตามรอยผู้ติดเชื้อ

การตามรอยผู้ติดเชื้อแบบเดิมๆนั้น ในกรณีที่เป็นคนใกล้ชิดผู้ติดเชื้ออย่างคนในครอบครัวนั้นสามารถทำได้ง่ายมาก  แต่ในกรณีที่ผู้ติดเชื้อไปในที่สาธารณะอย่างร้านกาแฟหรือรถโดยสารสาธารณะนั้น การแจ้งเตือนบุคคลเสี่ยงเหล่านี้จะทำได้ยากมาก ดังนั้น Exposure Notification จะเป็นตัวช่วยในการแจ้งคนที่มีความเสี่ยงทั้งหมดได้อย่างรวดเร็ว

Exposure Notification API

เพื่อช่วยเหลือเรื่องนี้ ทาง Apple และ Google ได้ร่วมมือกันสร้างเทคโนโลยี Exposure Notifications เพื่อช่วยให้แอปที่หน่วยงานสาธารณสุขพัฒนาขึ้นมา มีความแม่นยำ,เชื่อถือได้และทำงานได้ยอย่างมีประสิทธิภาพทั้งบนสมาร์ตโฟน Android และ iPhone ซึ่งในช่วงหลายสัปดาห์ที่ผ่านมานั้น ทั้งสองบริษัททำงานร่วมกันอย่างใกล้ชิด, พูดคุยกับเจ้าหน้าที่และนักวิทยาศาสตร์, กลุ่ม privacy groups และผู้นำรัฐบาลทั่วโลกเพื่อขอข้อมูลและคำแนะนำ

วันนี้เทคโนโลยี Exposure Notifications ได้เปิดให้หน่วยงานสาธารณสุขได้ใช้งานแล้วทั้งบน iOS และ Android สิ่งที่สร้างนั้นไม่ใช่แอป แต่เป็น API ที่ช่วยให้นำไปใช้กับแอปของตัวเองที่คนติดตั้งในเครื่องได้ เทคโนโลยีนี้ออกแบบมาเพื่อช่วยให้แอปเหล่านี้ทำงานร่วมกันได้ดีขึ้น

จุดเด่นของ API นี้คือ เรื่องแรกมีการใช้ Temporary Exposure Keys แบบสุ่มที่สร้างขึ้นเป็นรายวัน แทนที่จะใช้ข้อมูลจาก tracing key แบบเดิม ซึ่งวิธีนี้จะช่วยเพิ่มความเป็นส่วนตัวให้กับระบบ ป้องกันไม่ให้ใครเดาว่ากุญแจนี้ได้มาจากใคร ซึ่งจะสามารถตามรอยย้อนกลับไปได้ว่าเจ้าของกุญแจคือใคร  

ข้อสองคือมีการเข้ารหัสข้อมูล metadata ที่เกี่ยวข้องกับการใช้งานเชื่อมต่อ Bluetooth ทั้งหมด เพื่อทำให้ยากต่อการระบุตัวตน

โดยผู้ใช้แต่ละคนสามารถเลือกที่จะใช้/ไม่ใช้ Exposure Notifications; ระบบจะไม่มีการเก็บข้อมูลหรือนำข้อมูลพิกัดอุปกรณ์ไปใช้ , ในกรณีที่มีการวินิจฉัยว่ามีการติดเชื้อ COVID-19 ผู้ใช้จะมีสิทธิ์เลือกว่าจะรายงานให้แอปสาธารณสุขรู้หรือไม่ก็ได้ จำนวนผู้ใช้ถือเป็นปัจจัยสำคัญต่อความประสบสำเร็จของแอปนี้ การป้องกันความเป็นส่วนตัวอย่างเข้มแข็งจะเป็นสิ่งที่ช่วยให้คนใช้งานแอปเหล่านี้มากขึ้น

ทาง Apple และ Google มีความยินดีที่จะปล่อย Exposure Notification System ให้ใช้งานในเฟสแรก และมองหาความร่วมมือกับหน่วยงานสาธารณสุขเพื่อพัฒนาและปรับปรุงระบบให้บรรลุเป้าหมายคือ ทำให้เข้าถึงผู้คนจำนวนมากโดยให้ความสำคัญกับความเป็นส่วนตัว ตอนนี้ API นี้ได้ถูกปล่อยให้ใช้งานแล้วในสหรัฐอเมริกาและอีก 22 ประเทศจาก 5 ทวีปผ่านการอัปเดตระบบปฏิบัติการ ซึ่งในอีกไม่กี่สัปดาห์ข้างหน้าก็จะมีจำนวนประเทศที่ใช้งานได้เพิ่มขึ้น 

เทคโนโลยี Exposure Notifications เป็นสิ่งที่มาช่วยเติมเต็ม ไม่ได้มาแทนที่แอปตามรอยการติดเชื้อ ทั้งสองบริษัทเชื่อว่า นี่เป็นอีกเครื่องมือที่จะมาช่วยหน่วยงานสาธารณสุข ทำงานอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น